Encoding​ဆို​သည်​မှာ …?

Encoding ဆိုသည်မှာ

ကွန်ြပူတာသည် ကျွနု်ပ်တို့​လူအများ​ နား​လည်သလို ဘာသာစကား​များ​၊ စာလံုံး​များ​ကို နား​လည်သိရှိနုိင်ြခင်း​ မရှိပါ။ အ​ေြခခံအကျဆံုံး​အဆင့​်တွင် ကွန်ြပူတာများ​သည် ဂဏန်း​များ​ကို သိမ်း​နုိင်၊ တွက်ချက်နိုင်ြခင်း​ စွမ်း​ရည်သာ ရှိြကပါသည်။ ထုိ့​​ေြကာင့​် ဘာသာစကား​များ​၏ အက္ခရာများ​ကို ကွန်ြပူတာများ​တွင် သံုး​နုိင်ရန်အတွက်လည်း​ အက္ခရာတလံုး​ချင်း​စီကို ဂဏန်း​များ​အြဖစ် သတ်မှတ်ရပါသည်။ ဥပမာ အဂင်္လိပ်အက္ခရာ ​ေအ ‘A’ ကို 41 ဟု သတ်မှတ်ပါသည်။ ထိုသို့​ သတ်မှတ်မှသာ ကွန်ြပူတာက ကျွနု်ပ်တို့​သံုံး​​ေသာ စာ​ေပများ​ကို သိမ်း​ဆည်း​နိုင်ြခင်း​၊ ပရင်တာထုတ်နုိင်ြခင်း​၊ ၀က်ဘ်ဆုိက်များ​တွင် ဖတ်ရှုနုိင်ြခင်း​ စသည်တို့​ကို ​ေဆာင်ရွက်နိုင်ြခင်း​ ြဖစ်ပါသည်။ သို့​​ေသာ်လည်း​ ဘာသာအသီး​သီး​၏ အက္ခရာအသီး​သီး​ကို မည်သည့​်ဂဏန်း​အြဖစ် သိမ်း​မည်ဆို​ေသာ သတ်မှတ်ချက်သည် တနုိင်ငံနှင့​် တနုိင်ငံ၊ ကွန်ြပူတာစနစ် တခုနှင့​်တခု၊ ​ေဆာ့​ဝဲတခုနှင့​်တခု မတူညီခဲ့​ြကပါ။ ဥပမာ အဂင်္လိပ်ဘာသာစကား​တွင်ပင် အက္ခရာများ​ကုိ ANSI Encoding, ASCII Encoding, MacRoman Encoding စသည်ြဖင့​် အမျုိး​မျုိး​ သတ်မှတ်ခဲ့​ြကပါသည်။ ထို့​​ေြကာင့​် Encoding​ ဆိုသည်မှာ မည်သည့​်အက္ခရာကို မည်သည့​်ဂဏန်း​သတ်မှတ်သည်ဆို​ေသာ သတ်မှတ်ချက်တခု သက်သက်ပင် ြဖစ်ပါသည်။ ASCII Encoding​ တွင် ‘A’ သည် 41 ြဖစ်ြပီး​ ‘Z’ သည် 90 ြဖစ်ပါသည်။

Encoding Standards​ ​ဆို​သည်​မှာ

ဘာသာစကား​တခုတည်း​ကိုပင် အမျုိး​မျုိး​​ေသာ ဂဏန်း​သတ်မှတ်ချက်များ​နှင့​် သိမ်း​ဆည်း​ြက​ေသာ​ေြကာင့​် ကွန်ြပူတာ တခုနှင့​်တခု၊ ​ေဒသတခုနှင့​်တခု အချက်အလက်များ​ (စာများ​) ​ေပး​ပို့​သည့​်အခါ encoding​ မတူညီ​ေသာ​ေြကာင့​် တ​ေနရာမှ အချက်အလက်ကို အြခား​တ​ေနရာမှ ဖတ်၍မရြခင်း​ ြပဿနာများ​ ​ေြပလည်​ေစရန်အတွက် International အဖဲွ့​အစည်း​များ​သည် စံသတ်မှတ်ချက်များ​ သတ်မှတ်ြပီး​ အ​ေကာင်အထည်​ေဖာ်ခဲ့​ြကပါသည်။ ပထမဦး​ဆံုး​ ထွက်​ေပး​လာ​ေသာ စံသတ်မှတ်ချက်မှာ အဂင်္လိပ်ဘသာသာစကား​အတွက်ြဖစ်ြပီး​ ​၎င်း​​ကို ASCII​ ဟု ​ေခါ်ပါသည်။ ထိုအချိန်မှစ၍ တကမ္ဘာလံုး​တွင် အဂင်္လိပ်စာကို ASCII encoding နှင့​်သာ သိမ်း​ဆည်း​ြက​ေသာ​ေြကာင့​် စနစ်မတူြခင်း​၊ ​ေဖာင့​်မတူြခင်း​ ြပဿနာများ​ ကင်း​​ေဝး​ခဲ့​ြကပါသည်။ ထို့​​ေနာက် အဂင်္လိပ်ဘာသာစကား​ကဲ့​သို့​ပင် တကမ္ဘာလံုး​မှ ဘာသာစကား​အား​လံုး​၏ အက္ခရာများ​ကို စံသတ်မှတ်နိုင်ရန်အတွက် ISO​ နှင့​် Unicode Consortium အဖဲွ့​အစည်း​များ​ ဖဲွ့​စည်း​၍ ြကုိး​ပမ်း​လုပ်​ေဆာင်ခဲ့​ြကပါသည်။ Unicode Standard​ သည် အဆိုပါ ISO​ နှင့​် Unicode Consortium​ တို့​၏ ြကုိး​ပမ်း​မှုများ​မှ ရလဒ်ပင် ြဖစ်ပါသည်။ တကမ္ဘာလံုး​တွင် လက်ရှိသံုး​​ေန​ေသာ Encoding စနစ်သည် Unicode Standard​ ပင် ြဖစ်ပါသည်။

ြမန်မာစာ encoding များ​

ASCII​ ​ေခတ်တွင် ြမန်မာစာ encoding များ​ ရှိခဲ့​​ေသာ်လည်း​​ Standard​ အြဖစ် သတ်မှတ်နုိင်ြခင်း​ မရှိခဲ့​ပါ။ ထိုအချိန်က ြမန်မာစာ encoding များ​မှာ အဂင်္လိပ်စာ စာလံုး​များ​ကို အ​ေြခခံ​ေသာ စနစ်များ​သာ ြဖစ်ခဲ့​ပါသည်။ ဥပမာ ကွန်ြပူတာ ကီး​ဘုတ်တွင် ‘u’ ကို နှိပ်လုိက်လျှင် ကြကီး​ ​ေပါ်နိုင်ရန် ​ေဖာင့​်ထဲတွင်ရှိ​ေသာ ‘u’ ၏ စာလံုး​ပံုစံဒီဇုိင်း​ကို ‘က’ ြဖစ်​ေအာင် ြပင်ဆင်ထား​​ေသာ ​ေဖာင့​်များ​သာ ထွက်​ေပါ်ခဲ့​ပါသည်။ ထို့​​ေြကာင့​် ကွန်ြပူတာစကရင်​ေပါ်တွင် ကြကီး​​ေပါ်​ေသာ်လည်း​ ကွန်ြပူတာက အမှန်တကယ် မှတ်သား​သိမ်း​ဆည်း​ထား​သည်မှာ အဂင်္လိပ်အက္ခရာ ‘u’ သာ ြဖစ်ပါသည်။ ထုိ့​​ေြကာင့​် ​၎င်း​​စနစ်များ​သည် စာပံုနှိပ်လုပ်ငန်း​မှအပ အြခား​လုပ်ငန်း​များ​တွင် တွင်ကျယ်လာြခင်း​ မရှိပါ။ ASCII encoding ြဖင့​် ြမန်မာစနစ်များ​ကို ‘​ေဖာင့​်’ များ​ဟုသာ ​ေခါ်ခဲ့​ြကပါသည်။ ​ေရး​သား​သူမတူ​ေသာ ASCII ​ေဖာင့​်အမျုိး​မျုိး​သည် အဂင်္လိပ်အက္ခရာအမျုိး​မျုိး​ကို ​ေနရာလဲခဲ့​​ေသာ​ေြကာင့​် တခုနှင့​်တခု မတူညီြကပါ။ ထို့​​ေြကာင့​် English ASCII လို စနစ်အား​လံုး​၊ ​ေနရာအား​လံုး​တွင် တသတ်မှတ်တည်း​ သံုး​နုိင်​ေသာ ြမန်မာစာ ASCII စနစ်လည်း​ မရှိခဲ့​ပါ။ ASCII Encoding/Font များ​မှာ

• Avalaser (Mac only)


• CE


• Academy


• M-Myanmar


• Ava


• Win Myanmar: Win Innwa, Win Hakha, Win Thanlwin, etc


• W Art House, A Art House

ထို့​​ေနာက်တွင် ISO/Unicode Consortium မှ ြမန်မာဘာသာကို Unicode Standard​ ထဲတွင် ထည့​်သွင်း​နုိင်ခဲ့​ပါသည်။ သို့​ရာတွင် Unicode Standard Encoding​ ဆိုသည်မှာ အက္ခရာများ​ကို ဂဏန်း​သတ်မှတ်​ေပး​ြခင်း​ ြဖစ်​ေသာ်လည်း​ ြမန်မာစာ​ေဖာင့​်​ေရး​သူများ​ နား​လည်ထား​​ေသာ အဂင်္လိပ်အက္ခရာများ​ကို ြမန်မာစာနှင့​် လဲမည်ဆို​ေသာ အယူအဆနှင့​် လံုး​ဝ ဆန့​်ကျင်ဘက် ကွာြခား​ပါသည်။ ASCII ​ေဖာင့​်များ​တွင် ‘က’ တလံုး​အတွက် ​၎င်း​​နှင့​် ပံုသဏ္ဌာန်ကိုလိုက်ြပီး​ ဂဏန်း​များ​ကို ကိုယ်စား​ြပုပါသည်။ ဥပမာ ဝင်း​အင်း​ဝတွင် ‘က’ အတွက် 75 နှင့​် ‘’ အတွက် 250 ဟု မှတ်သား​ပါသည်။ ယူနီကုတ်တွင် ‘က’ သည် 4096 ြဖစ်ြပီး​ ‘’ သည်လည်း​​ 4096 ြဖစ်ပါသည်။ ထို့​​ေြကာင့​် ASCII​ မှာလို ‘က’ ၏ စာလံုး​ဒီဇိုင်း​​ေရး​ရန် တ​ေနရာ၊ ‘’ အတွက် တ​ေနရာ မရှိပါ။ အ​ေြခအ​ေနကိုလိုက်၍ ‘က’ နှင့​် ‘’ ကို အလို​ေလျာက် ​ေြပာင်း​လဲနုိင်သည့​် Rendering System ​ေခါ် နည်း​ပညာြဖင့​် လုပ်​ေဆာင်ရမည် ြဖစ်ပါသည်။ ထုိ့​မှသာ ကျွနု်ပ်တို့​ ကွန်ြပူတာတွင် သံုး​​ေန​ေသာ​ Database​ များ​၊ အီး​​ေမး​လ်များ​၊​ Search Engine များ​၊ ကွန်ြပူတာသံုး​စနစ်များ​ (e-government, Baking, POS, etc) သည် မှန်ကန်တိကျစွာ အလုပ်လုပ်နုိင်မည် ြဖစ်ပါသည်။ ‘က’ နှင့​် ‘’ သည် ဂဏန်း​နှစ်ခုကိုသာ ကိုယ်စား​ြပုပါလျှင် ကွန်ြပူတာအား​ ‘တက္ကသိုလ်’ တွင် ‘က’ ဘယ်နှလံုး​ ပါသလဲ​ေမး​ပါက ‘’ ကို ‘က’ မှန်း​ မသိဘဲ၊ ‘က’ တလံုး​သာပါသည်ဟု အ​ေြဖထွက်ပါလိမ့​်မည်။ ​၎င်း​​အ​ေြဖသည်​ Database​ များ​၊ အီး​​ေမး​စနစ်များ​၊ Search Engine များ​တွင် များ​စွာ ထိခိုက်​ေစနုိင်ပါသည်။ ဥပမာ သင်ရှာလို​ေသာ အချက်အလက်များ​ တိကျစွာ မရှာ​ေဖွနိုင်ြခင်း​၊ အက္ခရာစဉ်ြခင်း​ အပါအဝင် အချက်အလက်များ​ကို စီစဉ်နိုင်မ၍ မရှိြခင်း​မှစ၍ စနစ်တခုလံုး​ အလုပ်​ေသချာစွာ မလုပ်နိုင်ြခင်း​ အထိ မလိုလား​အပ်​ေသာ ဆိုး​ကျုိး​များ​စွာ ရရှိနိုင်မည် ြဖစ်ပါသည်။ ထို့​​ေြကာင့​် Unicode Standard တွင် ‘က’ သည် ဂဏန်း​တခုတည်း​အြဖစ်​ေသာ သတ်မှတ်ပါသည်။ ထိုနည်း​တူ ASCII ​ေဖာင့​်များ​တွင် ​ေတွ့​ရ​ေသာ ရရစ်အြကီး​အ​ေသး​ အမျုိး​မျုိး​၊ ​ေအာက်ြမစ်အမျုိး​မျုိး​၊ တ​ေချာင်း​ငင်အမျုိး​မျုိး​တို့​ မရှိ​ေတာ့​ပါ။ အား​လံုး​မှာ သတ်မှတ်ထား​​ေသာ စံအတိုင်း​ တခုစီသာ ရှိပါသည်။ ​၎င်း​​အက္ခရာများ​ မည်သည့​်ပံုစံ​ေပါ်မည်ဆို (ဥပမာ တ​ေချာင်း​ငင် တိုမည်၊ ရှည်မည်) ကို ကွန်ြပူတာစနစ်များ​က လုပ်​ေဆာင်​ေပး​မည် ြဖစ်ပါသည်။

ထူး​ြမင့​်​ေနာင်

၁၉​၊​​ ၂​၊​​ ၂ဝ၁​ဝ

(ထူး​ြမင့​်​ေနာင်သည် Unicode Consortium ၏ အဖဲွ့​ဝင်ြဖစ်ြပီး​ ဝီကီပိဒိယ ြမန်မာဘာသာအပိုင်း​တွင် System Operator ြဖစ်ပါသည်။ Technomation Studios နှင့​် MyMyanmar Projects တို့​တွင် အမှု​ေဆာင် ဒါရိုက်တာအြဖစ် တာဝန်ထမ်း​​ေဆာင်လျက်ရှိပါသည်။)

Fake Unicode Encoding များ​နှင့်​Unicode​Standard

Fake Unicode Encoding များ​

Unicode Standard တွင် အထက်ပါ စာလံုး​အပိုများ​ မပါြခင်း​က ြမန်မာ​ေဖာင့်​​ေရး​သူများ​အတွက် Unicode Standard ကို သံုး​စဲွရန် အခက်အခဲ ြဖစ်​ေစခဲ့​ပါသည်။ ဥပမာ တက္ကသိုလ်၏ ကြကီး​နှစ်လံုး​တွင် အ​ေပါ်ကြကီး​သည်လည်း​ 4096 ၊ ​ေအာက်ကြကီး​သည်လည်း​ 4096 ြဖစ်ြပီး​ ‘က’ နှင့်​ ‘’ စာလံုး​ ဒီဇုိင်း​နှစ်မျုိး​ကို 4096 တ​ေနရာထဲတွင် ​ေရး​၍မရပါ။ ယခင် ASCII​ တွင် ရသည်မှာ ကြကီး​နှစ်လံုး​သည် ဂဏန်း​မတူ​ေသာ​ေြကာင့်​ ဂဏန်း​နှစ်​ေနရာတွင် အသံုး​ချရန် လိုအပ်ပါသည်။ ထိုသို့​​ေသာ နည်း​ပညာများ​ကို အသံုး​မချနိုင်ခင်တွင် အချုိ့​​ြမန်မာ​ေဖာင့်​ ​ေရး​သူများ​က ​ေဆး​ြမီး​တိုတခုကို စတင်အသံုး​ချခဲ့​ြကပါသည်။ ​၎င်း​​မှာ ြမန်မာတုိင်း​ရင်း​ဘာသာများ​အတွက် Unicode Consortium က သတ်မှတ်ထား​​ေသာ ဂဏန်း​​ေနရာများ​တွင် ASCII မှ စာလံုး​အပုိများ​ ထည့်​ြကြခင်း​ ြဖစ်ပါသည်။ ဥပမာ ‘တက္ကသိုလ်’ တွင် ‘’ နှင့်​ ‘က’ ဂဏန်း​တူရမည် ြဖစ်​ေသာ်လည်း​ ‘’ ကို တုိင်း​ရင်း​သား​စာလံုး​ ‘-’ ၏ ဂဏန်း​​ေနရာတွင် ယခင် ASCII ​ေဖာင့်​များ​ ‘A’ ​ေနရာတွင် ‘က’ ထား​သလို သွား​ထား​ြကပါသည်။ ထိုသို့​လုပ်ြခင်း​ြဖင့်​ Rendering Engine​ များ​ မလိုဘဲ ြမန်မာစာကို သံုး​နုိင်လာခဲ့​ပါသည်။ သို့​​ေသာ် ထိုသို့​အသံုး​ြပုနုိင်ြခင်း​သည် ယူနီကုတ်ဟု အမည်​ေပး​ြက​ေသာ်လည်း​ တကယ်တမ်း​တွင် Unicode Standard​ ၏ အနှစ်သာရများ​ လံုး​ဝ ​ေပျာက်ဆံုး​​ေစပါသည်။ တကယ်တမ်း​ ​၎င်း​​​ေဖာင့်​များ​သည်​ Fake Unicode Font​ များ​ (သို့​မဟုတ်) Unicode Standard ကုိ ချုိး​​ေဖာက်​ေသာ ​ေဖာင့်​များ​သာ ြဖစ်ပါသည်။ သို့​ရာတွင် ​၎င်း​​​ေဖာင့်​များ​သည် ASCII​ ​ေဖာင့်​များ​ထက် အား​သာချက်တခု ရှိပါသည်။ ​၎င်း​​မှာ ကွန်ြပူတာမှ ‘က’ ကို ‘u’ အြဖစ် သိမ်း​ဆည်း​မှု မြပုြခင်း​ ြဖစ်ပါသည်။ ဤဆိုပါ အချက်​ေြကာင့်​ Unicode Font​ များ​သည် အင်တာနက်​ေပါ်တွင် ဝက်ဘ်ဆုိက်များ​တင်ြခင်း​နှင့်​ ကွန်ြပူတာတွင် ဖိုင်များ​ကို အမည်​ေပး​ြခင်း​ စသည်တို့​ကို ရရှိလာ​ေသာ်လည်း​ encoding standard​ မရှိြခင်း​၊ ​ေဖာင့်​တခုနှင့်​တခု ​ေရး​သား​ထား​​ေသာ စာများ​ ဖလှယ်၍ သံုး​နုိင်မှု မရှိြခင်း​ စ​ေသာ ASCII ​ေခတ်က ရှိခဲ့​​ေသာ အား​နည်း​ချက်များ​အား​လံုး​ မ​ေပျာက်မပျက် ဆက်လက်တည်ရှိ​ေနပါသည်။ ထိုသို့​​ေသာ ​ေဖာင့်​များ​အား​ Unicode Standard​ ကို အသံုး​မြပုနိုင်​ေသာ ​ေနရာများ​တွင် ယာယီ ြမန်မာစာ စာလံုး​​ေပါ်​ေစရန်သာ အသံုး​ြပုသင့်​ပါသည်။

Fake Unicode Font များ​သည် အနီ​ေရာင်ြပထား​​ေသာ တုိင်း​ရင်း​သား​ စာလံုး​များ​​ေနရာတွင် ASCII ​ေဖာင့်​များ​မှ လိုအပ်​ေသာ စာလံုး​များ​ကို ထည့်​သွင်း​အသံုး​ြပုြကပါသည်။

[caption id="attachment_105" align="aligncenter" width="501" caption="Unicode Chart for Myanmar ---- Unicode Consortium. Modified to show a purpose."][/caption]

Unicode မဟုတ်​ေသာ encoding များ​မှာ -

• MyaZedi Unicode


• TPartial


• XPartial


• BIT


• ZawGyi Unicode

အထက်ပါ​ Fake Unicode ​ေဖာင့်​များ​ကို အသံုး​ြပုြခင်း​ြဖင့်​ ​ေအာက်ပါ ဆိုး​ကျုိး​များ​ကို ရရှိနုိင်မည် ြဖစ်ပါသည်။

တုိင်း​ရင်း​သား​ ဘာသာစကား​များ​ အသံုး​ြပုရန် ြပဿနာရှိြခင်း​

တိုင်း​ရင်း​သား​များ​အတွက် သတ်မှတ်ထား​​ေသာ စာလံုး​များ​ကို လဲလှယ်အသံုး​ြပုထား​ြခင်း​ ြဖစ်​ေသာ​ေြကာင့်​ ဤ​ေဖာင့်​များ​ကို ဆက်လက်အသံုး​ြပုပါက ​ေနာင်တချိန်တွင် ရှမ်း​ကွန်ြပူတာစနစ်၊ မွန်ကွန်ြပူတာစနစ် စ​ေသာ တုိင်း​ရင်း​သား​ စာ​ေပများ​ကို ကွန်ြပူတာ​ေပါ်တွင် အသံုး​ချနိုင်ရန် ခက်ခဲသွား​မည် ြဖစ်ပါသည်။

ြမန်မာစာ​ Searching အသံုး​မြပုနုိင်ြခင်း​

‘က’ နှင့်​ ‘’ ကိုပင် ကွန်ြပူတာက အတူတူြဖစ်သည်ဟု မသိပါက ​ေဒတာအချက်အလက်များ​စွာ ပါ​ေသာ စနစ်များ​တွင် ကျွနု်ပ်တို့​လိုချင်သည်ကို မှန်ကန်တိကျစွာ ရှာ​ေဖွနိုင်မည် မဟုတ်ပါ။ ဥပမာ အင်တာနက်တွင် ကျွနု်ပ်တို့​ ြမန်မာလို ရှာ​ေဖွလို့​ ရပါသလား​။ ရှာ​ေဖွ၍ ရလာ​ေသာ ရလဒ်များ​သည် ရာခုိင်နှုန်း​အနည်း​ငယ်မျှ​ေသာ မှန်ကန်မည်ြဖစ်ြပီး​ ကျန်အချက်အလက်များ​သည် ​ေပျာက်ဆံုး​​ေနမည်ြဖစ်သည်။

ြမန်မာစာ အစီအစဉ်များ​ လဲွမှား​နုိင်ြခင်း​

‘တက္ကသိုလ်’ နှင့်​ ‘တက်ကသုိလ်’ သည် အတူတူပင်ြဖစ်သည်ကို ကွန်ြပူတာမှ မသိနုိင်ပါက ြမန်မာစာလံုး​များ​ကို ြကီး​စဉ်ငယ်လိုက် စီစဉ်နုိင်မည် မဟုတ်ပါ။ အ​ေြခခံ ြကီး​စဉ်ငယ်လိုက် စီစဉ်ြခင်း​ကို မလုပ်နုိင်ပါက ပိုမိုြကီး​များ​ကျယ်ြပန့်​​ေသာ စနစ်များ​တွင် စီစဉ်ြခင်း​များ​ လုပ်​ေဆာင်နုိင်မည် မဟုတ်ပါ။ ဥပမာ အင်တာနက်တွင် ‘University’ ဝက်ဘ်ဆိုဒ်များ​ကို ရရှိမည် ြဖစ်ပါသည်။ ‘တက္ကသိုလ်’ ဟု ရှာ၍ ထွက်လာ​ေသာ ြဖစ်နုိင်​ေြခနည်း​​ေသာ ဝက်ဘ်ဆုိက်များ​ကို ရရှိမည် ြဖစ်ပါသည်။ အြခား​စနစ်များ​ ဥပမာ Banking, e-Government, e-Commerce စနစ်များ​တွင်လည်း​ ရလဒ်များ​သည် ​ေသချာတိကျြခင်း​ ရှိနုိင်မည် မဟုတ်ပါ။

ကွန်ြပူတာစနစ်များ​တွင် အံမဝင်ြခင်း​

နိုင်ငံတကာမှ ​ေရး​သား​ထား​​ေသာ ​ေဆာ့​ဖ်ဝဲများ​ ဥပမာ - စီမံခန့်​ခဲွ​ေရး​ ​ေဆာ့​ဖ်ဝဲများ​၊ အ​ေရာင်း​​ေဆာ့​ဖ်ဝဲများ​ စသည်တို့​သည် နိုင်ငံတကာမှ ဘာသာမျုိး​စံုနှင့်​ အသံုး​ြပုနုိင်​ေလ့​ ရှိြကပါသည်။ ထိုသို့​ အသံုး​ြပုရန် အဆိုပါ ​ေဆာ့​ဖ်ဝဲများ​ကို ဘာသာတခုစီအတွက် သီး​ြခား​ြပင်ဆင်ရန် မလိုအပ်သည်မှာ Unicode Standard ကို အသံုး​ြပု​ေသာ​ေြကာင့်​ ြဖစ်ပါသည်။ အကယ်၍ ြမန်မာစာအတွက်​ Fake Unicode များ​ကို သံုး​မည်ဆုိလျှင် ထို​ေဆာ့​ဖ်ဝဲများ​ကို ြမန်မာဘာသာြဖင့်​ သံုး​ရန် ခက်ခဲသွား​မည် ြဖစ်ပါသည်။

Data Corruption ြဖစ်နုိင်ြခင်း​

ASCII ​ေဖာင့်​များ​တွင် သုည နှင့်​ ဝလံုး​သည် ပံုစံတူ​ေသာ​ေြကာင့်​ နှစ်လံုး​စလံုး​ကို ဂဏန်း​ ၃ဝ အြဖစ် သတ်မှတ်ထား​ပါသည်။ ထို့​​ေြကာင့်​ ကွန်ြပူတာသည် မည်သည့်​နည်း​နှင့်​မျှ ဂဏန်း​တူ​ေန​ေသာ ထိုသုညနှင့်​ ဝလံုး​ကို ခဲွြခား​သိရှိနိုင်မည် မဟုတ်ပါ။ ASCII နှင့်​ ​ေရး​ထား​​ေသာ စာများ​ကို သီး​သန့်​ြပုလုပ်ထား​​ေသာ ​ေဆာ့​ဖ်ဝဲများ​နှင့်​ Unicode Standard သို့​ ​ေြပာင်း​လဲနုိင်​ေသာ်လည်း​ သုညနှင့်​ ဝလံုး​ သံုး​ထား​​ေသာ ​ေနရာများ​တွင် အချက်အလက်များ​သည် မှန်ကန်မှု ရှိမည် မဟုတ်ပါ။ အချို့​​​ေသာ Fake Unicode Font များ​တွင်လည်း​ သုညနှင့်​ ဝလံုး​ကို ခဲွြခား​ထား​​ေလ့​ မရှိြကပါ။ အချက်အလက်များ​စွာ ထည့်​သွင်း​ထား​​ေသာ​ database စနစ်များ​တွင် အချက်အလက်များ​သို့​ ထည့်​သွင်း​ထား​​ေသာ အချက်အလက်များ​ မမှန်ကန်ြခင်း​ကို​ data corruption ဟု ​ေခါ်ပါသည်။ ဥပမာ ကွန်ြပူတာက အဂင်္လိပ်မှ ြမန်မာသို့​ အလိုအ​ေလျာက် ဘာသာြပန်​ေသာ စနစ်တခု တည်​ေဆာက်မည်ဆုိပါလျှင် သုညနှင့်​ ဝလံုး​တို့​ ဆက်စပ်​ေသာ ​ေနရာများ​တွင် အ​ေြဖသည် အြမဲမှား​မည် ြဖစ်ပါသည်။

Unicode​ Standard

Unicode Standard သည် encoding တခု တနည်း​အား​ြဖင့်​ အက္ခရာများ​ကို ဂဏန်း​သတ်မှတ်​ေပး​ြခင်း​သာ ြဖစ်​ေသာ်လည်း​ ​၎င်း​​သတ်မှတ်ချက်အတိုင်း​ လိုက်နာြပီး​ ြမန်မာစာစနစ်တခု ဖန်တီး​ရန်မှာ ​ေဖာင့်​တခုတည်း​ြဖင့်​ မြဖစ်နိုင်ပါ။ ြမန်မာစာလံုး​များ​ကို​​ screen ​ေပါ်တွင် ​ေပါ်နိုင်ရန် Rendering Engine ၊ ​၎င်း​​နှင့်​အလုပ်လုပ်နိုင်​ေသာ​ Smart Font နှင့်​ ြမန်မာစာကို ရိုက်ရန် Input Engine တို့​ လိုအပ်ပါသည်။ ဥပမာ ‘တက္ကသိုလ်’ တွင် ပါ​ေသာ ‘က’ နှစ်လံုး​တွင် မည်သည့်​ ‘က’ သည် ‘’ ြဖစ်မည်ကို​ Smart Font ထဲတွင် ​ေရး​သား​ရပါသည်။ ​၎င်း​​အချက်အလက်ကို Rendering Engine က သိရှိြပီး​​ screen တွင် မှန်ကန်​ေသာ ပံုစံကို ြပ​ေပး​နုိင်မည် ြဖစ်ပါသည်။ ယ​ေန့​ အသံုး​ြပု​ေန​ေသာ ကွန်ြပူတာစနစ် (OS) များ​ အား​လံုး​တွင် Rendering System များ​ တပါတည်း​ ပါရှိပါသည်။ ဥပမာ ဝင်း​ဒိုး​ကွန်ြပူတာများ​တွင် OpenType Rendering Engine ပါရှိပါသည်။ သို့​ရာတွင် မိုဘုိင်း​လ်ဖုန်း​များ​နှင့်​ ကွန်ြပူတာ (PC) ထက်နိမ့်​​ေသာ ကွန်ြပူတာများ​တွင် အဆုိပါ Rendering Engine များ​ မပါရှိြက​ေသး​​ေသာ​ေြကာင့်​ ြမန်မာစာ ယူနီကုတ် အသံုး​ြပုရန် မြဖစ်နုိင်​ေသး​ပါ။ ထိုအချိန်မျုိး​တွင် Fake Unicode Font များ​ကို အသံုး​ြပုနိုင်ပါသည်။ စာရိုက်ရာတွင်လည်း​ ယခင် ASCII စနစ်များ​တွင် ‘u’ ကို နှိပ်ြပီး​ ယူနီကုတ်ဂဏန်း​များ​ သိမ်း​ရန်မှာမူ Input Engine လိုအပ်ပါသည်။ ASCII စနစ်များ​နှင့်​ Fake Unicode Font များ​တွင် ‘​ေလ’ ကို ‘​ေ’ + ‘လ’ ဟု သိမ်း​ဆည်း​​ေသာ်လည်း​ Unicode Standard တွင် ‘​ေလ’ ကို ‘လ’ + ‘​ေ’ ဟု သိမ်း​ဆည်း​ပါသည်။ အ​ေြကာင်း​မှာ စကား​လံုး​အား​လံုး​၏ အ​ေြခခံမှာ ဗျည်း​စာလံုး​များ​ြဖစ်​ေသာ​ေြကာင့်​ ထိုသို့​ ဗျည်း​ကို ​ေရှ့​​ဆံုး​မှ သိမ်း​မှသာ​ sorting/searching အဆင်​ေြပနုိင်မည် ြဖစ်​ေသာ​ေြကာင့်​ ြဖစ်ပါသည်။ ထို့​​ေြကာင့်​ Input Engine မှ ကီး​ဘုတ်​ေပါ်တွင် ရိုက်​ေသာ စာလံုး​များ​ကို ယူနီကုတ် စံအတိုင်း​ ကွန်ြပူတာက သိမ်း​ဆည်း​​ေအာင် လုပ်​ေဆာင်​ေပး​ြပီး​ ​၎င်း​​စာများ​ကို​ screen ​ေပါ်တွင် မှန်ကန်စွာ ​ေပါ်​ေအာင် Rendering Engine မှ​ Smart Font ကို သံုး​ြပီး​ လုပ်​ေဆာင်ြခင်း​ ြဖစ်ပါသည်။

လက်ရှိ Unicode Standard ြမန်မာစာစနစ်များ​မှာ -

• Myanmar2, Myanmar3 (OpenType Font, Keyman Input Engine)


• Paduak (OpenType + Graphite Font for Linux and Windows, Keyman Input Engine)


• Parabaik (OpenType font)


• MyMyanmar (Universal Font for Linux, Windows and Mac, MyInput Engine)


• MyMyanmar Developed Unicode Fonts from ASCII Fonts. (M-Myanmar Unicode, CE Unicode, Art House Unicode ...)


• AyeYar

Myanmar 2,​ 3 ​ေဖာင့်​များ​ကို အစိုး​ရရံုး​များ​တွင် အသံုး​ြပုရန် အခမဲ့​ ​ေပး​ထား​ပါသည်။ ပိ​ေတာက်​ေဖာင့်​သည် Open Source Community ြကုိး​ပမ်း​မှုတခုြဖစ်ြပီး​ အခမဲ့​ ရရှိနိုင်ပါသည်။ MyMyanmar အား​ အခမဲ့​ရရှိ​ေသာ အင်တာနက် ဗား​ရှင်း​အြဖစ်လည်း​​ေကာင်း​၊ ​ေရာင်း​ချလျက်ရှိ​ေသာ​ DVD Software ဗား​ရှင်း​အြဖစ်လည်း​​ေကာင်း​ ရရှိနုိင်ပါသည်။ အင်တာနက် ဗား​ရှင်း​သည် အင်တာနက်ရှိမှ အသံုး​ြပု၍ ရမည်ြဖစ်ြပီး​ ဝယ်ယူ​ေသာ ဗား​ရှင်း​နှင့်​ စွမ်း​​ေဆာင်ရည် မကွာြခား​ပါ။ MyMyanmar မှ ယခင် ASCII ​ေဖာင့်​များ​စွာ၏ လုပ်ပိုင်ခွင့်​များ​ကို ရယူြပီး​ ​၎င်း​​စာလံုး​ပံုစံများ​ကို Unicode Standard Font များ​ ြဖစ်​ေအာင် ဖန်တီး​ထား​ပါသည်။ ​၎င်း​​တို့​တွင် အခမဲ့​ရ​ေသာ ​ေဖာင့်​များ​သည် အခမဲ့​ရမည်ြဖစ်ြပီး​ စီး​ပွား​ြဖစ်​ေဖာင့်​များ​လည်း​ ပါဝင်ပါသည်။ ​၎င်း​​တို့​ကို MyInput သို့​မဟုတ် Myanmar 2, 3 Keyman စနစ်များ​နှင့်​ တဲွသံုး​နုိင်ပါသည်။

ယူနီကုတ်စနစ်များ​သည် မည်သူ​ေရး​​ေသာ​ေဖာင့်​ြဖစ်​ေစ၊ မည်သည့်​စနစ်ြဖစ်​ေစ ဖလှယ်အသံုး​ြပုနိုင်စွမ်း​ ရှိပါသည်။ ဥပမာ MyMyanmar နှင့်​ ရိုက်ထား​​ေသာ စာများ​ကို အစိုး​ရရံုး​များ​အတွက် Myanmar2, Myanmar3 ြဖင့်​ အသံုး​ြပုနုိင်သလို ပိ​ေတာက်နှင့်​ ရိုက်ထား​​ေသာ စာများ​ကိုလည်း​ MyMyanmar နှင့်​လည်း​​ေကာင်း​၊ အြခား​ ယူနီကုတ်​ေဖာင့်​များ​နှင့်​လည်း​​ေကာင်း​ ဖတ်ရှုနိုင်ပါသည်။

​ေဖာင့်​တခု သို့​မဟုတ် စနစ်တခုကို ယူနီကုတ် ဟုတ်မဟုတ် စစ်​ေဆး​ရန်မှာ လွယ်ကူပါသည်။ ထုိ​ေဖာင့်​စနစ်ြဖင့်​ စာအနည်း​ငယ်ရိုက်ြပီး​ အထက်တွင်ပါ​ေသာ ယူနီကုတ်စနစ်တခုခုနှင့်​ ဖွင့်​ြကည့်​နုိင်ပါက Unicode Standard နှင့်​ ကိုက်ညီ​ေသာ ​ေဖာင့်​၊​ စနစ် ြဖစ်​ေြကာင်း​ သိရှိနိုင်ပါသည်။ အထက်တွင် ​ေဖာ်ြပထား​​ေသာ စာရင်း​တွင် ပါဝင်သည့်​ ​ေဖာင့်​များ​မှအပ အြခား​​ေဖာင့်​များ​သည် Unicode Standard နှင့်​ ကိုက်ညီ​ေလ့​မရှိြကပါ။ ထုိ့​​ေြကာင့်​ ​၎င်း​​တို့​ကို သံုး​မည်ဆုိလျှင် စနစ်အချင်း​ချင်း​ ဖလှယ်အသံုး​ြပုနုိင်စွမ်း​ မရှိရံုသာမက အနာဂတ်တွင် တွင်ကျယ်လာမည့်​ ှSearch Engine များ​၊ e-Government စနစ်များ​၊ လုပ်ငန်း​သံုး​ ကွန်ြပူတာစနစ်များ​၊ ဝက်ဘ်ဆုိက်​ေပါ်တယ်များ​တွင် ြမန်မာစာသည် စာလံုး​​ေပါ်ရံုမှလဲွ၍ အြခား​ဘာသာများ​တွင် အသံုး​ြပု​ေနြက​ေသာ စွမ်း​​ေဆာင်ရည်များ​ ရရှိနုိင်​ေတာ့​မည် မဟုတ်ပါ။ ထို့​​ေြကာင့်​ ြဖစ်နုိင်လျှင် Unicode Standard စနစ်များ​ကိုသာ သံုး​စဲွသင့်​ပါသည်။

ထူး​ြမင့်​​ေနာင်

(ထူး​ြမင့်​​ေနာင်သည် Unicode Consortium ၏ အဖဲွ့​ဝင်ြဖစ်ြပီး​ ဝီကီပိဒိယ ြမန်မာဘာသာအပိုင်း​တွင် System Operator ြဖစ်ပါသည်။ Technomation Studios နှင့်​ MyMyanmar Projects တို့​တွင် အမှု​ေဆာင် ဒါရိုက်တာအြဖစ် တာဝန်ထမ်း​​ေဆာင်လျက်ရှိပါသည်။)

ြမန်မာစာစနစ် တူညီစွာ သံုး​စွဲ​ေရး​ဆိုတာ

ြမန်မာစာစနစ်​ တူညီစွာသံုး​စွဲ​ေရး​​ ဆိုတာ ကွျန်​ေတာ်တို ့​ လွန်ခဲ့​တဲ့​ နှစ်​ ၂၀​ ​ေကျာ်​ေလာက်​ ကတည်း​က​ မက်ခဲ့​တဲ့​ အိပ်မက်ပါ။ ascii ​ေတွ ​ေပါ်လာြပီး​ စာလံုး​​ မတူတဲ့​​ ဒုက္ခကို အ​ေစာြကီး​​ ကတည်း​က ခံခဲ့​ြကရသူ​ေတွပါ။ အ​ေြကာင်း​​ေြကာင်း​​ေသာ အ​ေြကာင်း​တို့​ကို အ​ေြကာင်း​ြပုြပီး​​ သကာလ ဘယ်သူမှ ြမန်မာစာ ascii standard ကို ပတ်ဝန်း​ကျင်​ နိုင်ငံများ​​ နည်း​တူ ြဖစ်​ေအာင်​ မလုပ်​ နိုင်ခဲ့​ြကပါဘူး​။ လွန်ခဲ့​တဲ့​ ၁၀​ နှစ် ကွန်ပျုတာ​ အသင်း​​ေတွ ဖွဲ့​ြပီး​​ ကာစမှာ CICC ( Center of the international Cooperation for Computerization) JAPAN က​ေနြပီး​ ၄​ ြကိမ်​ေြမာက် AFSIT ( Asia Forum for Standardization of Information Technology) နဲ့​ language Forum ကို ၁၉၉၈ မှာ ြပည်လမ်း​က IBC မှာ လုပ်​ ခဲ့​ြကပါ​ေသး​တယ်။ ၁၉၉၂​ ​ေလာက်ကတည်း​က windows ​ေပါ်မှာ​ ​ေခတ်စား​လာတဲ့​ ြမန်မာစာကို standard လုပ်ဖို ့​မ​ေအာင်ြမင်​ ခဲ့​ြကပါဘူး​။ ပွစိတက် ရှုပ်ရှက်ခတ်​ေနတဲ့​ ​ေဖာင့်​​ သိမ်း​ဆည်း​မှု​ေတွရဲ့​​ ဒုက္ခဟာ အင်မတန်ဆိုး​ပါတယ်။ ​ေနာက်ပိုင်း​မှာ unicode စနစ်​ အား​​ေကာင်း​လာချိန် ြမန်မာစာ​ အတွက် ​ေနရာမှာ နိုင်ငံြခား​သား​​ တစ်​ေယာက်တင်ထား​တာ ကို ြမန်မာြပည်က​ တဝန်ရှိသူ​ေတွ​ သွား​​ေရာက်​ ​ေဆွး​​ေနွး​ြပီး​ ပထမဦး​ဆံုး​ standard ကို 4.1 မှာ စပါလာပါတယ်။

ကွျန်​ေတာ်​ နား​လည်​ သ​ေလာက်​ေြပာရရင် Unicode ဟာ ဘာသာ​ စကား​တိုင်း​​ အတွက် သူ​ေနရာ​ သူ​ေပး​ထား​ြပီး​ စာလံုး​​ တစ်လံုး​ဟာ အ​ေြခအ​ေန​ အရ ​ေရး​ထံုး​​ အရ ပံုသဏ္ဍန်​ ​ေြပာင်း​တာ​ေတွကို တန်ဘိုး​​ တစ်ခုနဲ့​ သိမ်း​ခွင့်​​ မ​ေပး​ဘဲ မူရင်း​​ စာလံုး​​ေတွသာ​ သိမ်း​ခွင့်​ြပုထား​တဲ့​ မူရှိပါတယ် roman မှာ garma လား​မသိဘူး​ အလယ်မှာနဲ့​ ​ေရှ့​မှာ ပံုစံ​ မတူပါဘူး​။ ြမန်မာစာမှာဆို ရရစ်​ေတွပါ အများ​ြကီး​​ ပံုကွဲ​ေပမဲ့​ တန်ဘိုး​​ တခုထဲပါ။ အဲဒီမူကို​ အ​ေြကာင်း​ြပြပီး​ ြမန်မာစာမှာ ပင့်​​ ရစ်​ ဆွဲ​ ထိုး​​ ပါ​ မလာပါဘူး​။ အ​ေြကာင်း​က ပင့်​ရစ်ဆွဲထိုး​ဟာ ရ​ ယ​ ဝ​ ဟ ​ေတွကို ထပ်​ ထား​တယ်လို့​​ အ​ေြကာင်း​​ ြပပါတယ်။ အဲဒီဟာဟာ ြမန်မာ​ ပါဋိမှာ လံုး​ဝ အတိအကျကို​ မှန်ပါတယ်။ roman pali နဲ့​ ြမန်မာ​ ပါဋိ​ အ​ေြပာင်း​မှာ ြကည့်​ရင် ဒီ​ အတိုင်း​ပါဘဲ ဒီမှာတင် တဝက်တပျက်သာ​ သိတဲ့​ နိုင်ငံြခား​သား​​ေတွက ြမန်မာစာကို ြမန်မာ​ အက္ခရာသံုး​​ ပါဋိနဲ့​​ အတူတူ​ မှတ်ထင်ခဲ့​ြကပါတယ်။ တကယ်​ေတာ့​ ပါဋိမှာ အသတ်​ ဆိုတာမရှိပါဘူး​ အသံကို​ အ​ေြခခံတဲ့​​ စနစ်​ ြပီြပီ ဗျည်း​ရှိရင်​ သရပါရမယ် မပါရင် အထပ်ဘဲ ဆိုတဲ့​ စနစ်​ ကိုသံုး​တယ်။ ြပီး​​ေတာ့​ ဗျည်း​ ၃၂လံုး​ သရ ၈လံုး​ နိဂဟိတ် ၁လံုး​ဘဲ ပါတယ်။ ြမန်မာမှာလို ​ေနာက်ထိုး​ြပင် မရှိဘူး​ အသတ်​ မရှိဘူး​ ​ေ-ာ နဲ့​ ​ေ-ာ် မရှိဘူး​။ အဲဒီ​ေတာ့​​ ဘာြဖစ်ကုန်လဲ​ ဆို​ေတာ့​ (အြမန်)​ ဆိုတဲ့​စာလံုး​ကို ( အရ် မန်) လို့​​ သိမ်း​တာခံရတယ် တကယ်​ေတာ့​ ( အ + ြမ+ -န်) ြဖစ်ရမှာ ဆိုလိုတာက ပါဋိလို ဗျည်း​+သရ မဟုတ်ဘဲ ြမန်မာက ဗျည်း​+ဗျည်း​တွဲ+သရ+အသတ် ြဖစ်​ေနလို့​ဘဲ။ ဘာဘဲ​ေြပာ​ေြပာ ြဖစ်​ေအာင်​ ​ေရး​ရင်​ေတာ့​ ြဖစ်တယ်လို​ ဆို​ေပမဲ့​ ​ေနာင် ​ေခတ်​ အဆက်ဆက် သံုး​ရမယ့်​ ြပင်​ မရ​ေတာ့​မဲ့​ standard ြကီး​မှာ unicode rule ြဖစ်တဲ့​ မူရင်း​​ တန်ဘိုး​ဆိုတာနဲ့​ မကိုက်လို့​ လက်မခံတာဟာ ကိုယ့်​​ တိုင်း​ြပည်​ ကိုယ့်​လူမျိုး​​ အတွက် ြမန်မာစာအ​ ​ေြကာင်း​ကို ြမန်မာလို​ ​ေြပာမရလို အဂင်္လိပ်လို​ ြပိုင်ြငင်း​တာ မနိုင်လို ့​ အ​ေလျာ့​​ ​ေပး​တာမျိုး​နဲ့​​ေတာ့​ လက်မခံနိုင်ဘူး​။ ဆိုလိုတာ မြငိမ်​ေလာက်​ေသး​ဘူး​​ လို့​တွက်တယ်။

တဖက်မှာလဲ ြမန်မာစာ digitalization process ​ေတွအရ တခုခုကို​ သံုး​မှရမဲ့​ ​ေတာင်း​ဆိုလာတဲ့​ အချိန်ကို​ ​ေရာက်ြပီ။ ​ေနာက်​ ြပဿနာတခုက အခု​ ​ေခတ်စက်​ေတွလို rander က အလိုလို​ မရဘူး​ usb10.dll ဆိုတဲ့​ uniscript က စက်​ေတွတိုင်မှာမရှိသလို အလွယ်တကူထည​ ့်​မရခဲ့​ဘူး​။ နိုင်ငံ​ေတာ်က ဒါမှမဟုတ် အဖွဲ့​အစည်း​တခုက တရား​ဝင်​ သံုး​စွဲစရာ ​ေဖာင်စနစ် မရှိခင်မှာ ​ေဇာ်ဂျီကို​ စသံုး​စွဲလာခဲ့​ရတာပါ။ standard သံုး​ရတဲ့​​ အချိန်​ေစာင့်​ရင်း​ ဆိုြပီး​ သံုး​ခဲ့​ြကတာြဖစ်လို့​ ယာယီ​ ဆိုတာ​ေတာ့​​ အား​လံုး​​ သိြကပါတယ်။ ဘယ်သူကမှ​ ဇွတ်တိုက် မသံုး​ခိုင်း​ပါဘူး​၊ ​ေဇာ်ဂျီ​ ​ေပါ်ြပီး​မှ myanmar1 ထွက်လာတယ် တရား​ဝင်​ အစိုး​ရသံုး​​ သတ်မှတ်တယ် ​ေနာက် ​ေနြပည်​ေတာ်က စက်​ ၃၀ စသံုး​ဖို ့​ computer အဖွဲ့​ချုပ်က ပညာရှင်များ​စွာ​ လွတ်ြပီး​​ အခိျန်ယူ install လုပ်ခဲ့​ြကရတယ် သင်တန်း​​ေတွ​ ​ေပး​ခဲ့​ြကရတယ်။ ဆိုလိုတာ လွယ်လွယ်သံုး​ဖို ့​ခက်ခဲ​ ခဲ့​ သလို အချို့​​ စာလံုး​​ေတွ​ သံုး​မရတာ​ေတွ​ေြကာင့်​ ြပင်ဆင်​ ရမယ်ဆိုတာ ​ေပါ်လာတယ်။ ပင့်​ရစ်ဆွဲထိုး​ ထည့်​ဖို ့​ လုပ်လာြကတယ်။ ြမန်မာစာ​ေတွ သံုး​တဲ့​ အလုပ်​ေတွအတွက် ဒါ​ေတွကို​ေစာင့်​​ေနရင် ​ေနှာင့်​​ေနှး​​ နိုင်တာ​ေြကာင့်​ ​ေဇာ်ဂျီနဲ့​ ဘဲ သံုး​ခဲ့​တယ် ​ေဇာ်ဂျီဟာ သူ့​အရင်ထွက်တဲ့​ standard ထဲက storage ကိုလိုက်နာြပီး​ rander စက်တိုင်း​နဲ့​​ မ​ေြပလည်တာကို​ ​ေြဖရှင်း​ထား​ယံုဆိုတာ သိ​ေပမဲ့​ အချိန်မ​ေရွး​ data ​ေတွကို​ေြပာင်း​လိုရတယ် ဆိုတာနဲ့​ ​ေစာင့်​စား​ရင်း​သံုး​​ေနတဲ့​သ​ေဘာထက်မပိုပါဘူး​။
​ေဇာ်ဂျီ ၅.၁ ထွက်လာဖို့​က​ေတာ့​ 5.1 ဟာ storage သာ standard လုပ်ထား​​ေပး​ြပီး​ encode , decode အတွက် white paper ​ေတွ standard ​ေတွမရှိလို ့​ အခု​ေတာင် 5.1 data ​ေတွကို myanmar 3, ပိ​ေတာက် ပရပိုက် mymyanmar ​ေတွမှာ တခုမှာ အမှန်​ေပါ်ရင် ​ေနာက်တခုမှာ​ လွဲ​ေနတာ​ေတွ ရှိ​ေနပါ​ေသး​တယ်။ ဒါ​ေတွ အဆင်​ေြပဖို ့​ ​ေဇာ်ဂျီက ဗီလိမ်​ အ​ေန နဲ့​​ တွန်း​အား​​ မ​ေပး​ရင် ဘယ်​ေတာ့​မှြပီး​မှာ​ မဟုတ်ဘူး​လို့​ြမင်ပါတယ်။

​ေဇာ်ဂျီဟာ internet ​ေပါ်မှာ အသံုး​​ ဘယ်​ေလာက်များ​များ​ ascii နဲ့​ DTP market ကို မဝင်နိုင်မ​ေြပာင်း​နိုင်ခဲ့​ပါဘူး​။ နယ်သစ်မှာသာ ​ေနခဲ့​ရပါတယ်။ ြမန်မာ စာအုပ်​ေတွ အချက်အလက်​ေတွဟာ prnter မှာ လှလှပပထွက်ဖို ့​ standard မရှိတဲ့​ ascii ​ေတွ​ေပါ်မှာဘဲ​ မှီ​ေနတာကို လံုး​ဝ​ မသက်​ေရာက်နိုင်ခဲ့​ပါဘူး​။ ဘာလို့​လဲဆို​ေတာ့​ ဘယ်သူကိုမှ​ ဇွတ်မသံုး​ခိုင်း​ပါဘူး​ အဆင်​ေြပ​ သလိုသံုး​​ေနြကတာပါ။ ဒါ​ေပမဲ့​ MS Office လို စတာ​ေတွမှာ ​ေဖာင့်​ရှိရင် myanmar1 ​ေရာ 5.1 ​ေရာ ​ေဇာ်ဂျီ​ေရာ အ​ေနှာက်အယှက်​ မရှိသံုး​နိုင်တာ​ အ​ေသအချာပါ။ တခါတရံ​ ​ေဇာ်ဂျီ​ မသံုး​​ေအာင်​ ချိမ်း​​ေြခာက်တဲ့​အ​ေနတဲ့​ default ကို​ေြပာင်း​ြပီး​​ မရ​ေအာင်​ လုပ်တာ​ေတွ မပါခဲ့​ရင်ပါ။
၅.၁ ကို ြကိုဆိုပါတယ် တခု​ေတာ့​ရှိတယ် တကယ်​ သံုး​လို့​ရြက​ေအာင် လုပ်​ေပး​ဖို ့​လိုပါမယ်။ ​ေဇာ်ဂျီ​ သမား​​ေတွ​ ​ေြပာင်း​သံုး​​ ​ေစချင်ရင် ဘာပို​ သာမလဲ​ ဆိုတဲ့​ စည်း​ရံုး​မှုရယ် မိုက်ဂ​ေရး​ရှင်း​​ ကိစ္စ​ေတွရယ် နဲ့​မဆွဲ​ေဆာင်ရင် မြဖစ်နိုင်ပါဘူး​။ နှစ်​ေပါင်း​များ​စွာ ပျိုး​​ေထာင်ထား​တဲ့​ အချက်အလက်​ေတွကို customer service အြမင်နဲ့​ မြကည်ဘဲ မင်း​တို့​ သံုး​တာတလွဲြကီး​ အဲဒါ​ေြကာင့်​ မင်း​လုပ်ထား​​ သမှျ​ သွား​ြပီဆိုတဲ့​ သ​ေဘာနဲ့​ ဆရာြကီး​​ ဝင်လုပ်ရင် အများ​စု​ မ​ေြပာင်း​မှာ​ ​ေသချာပါတယ်။

ကမ္ဘာမှာ ​ေနရာတိုင်း​မှာ standard ​ေတွအများ​ြကီး​ပါ လိုက်နာရင်​ ဘယ်​ေလာက်​ အြကိုး​​ ရှိမယ်ဆိုတာနဲ့​ဘဲ စည်း​ရံုး​​ ဆွဲ​ေဆာင်​ေနြကပါတယ်။ ဘာမှ​ ထူး​​ေအာင်လုပ်​ မ​ေပး​နိုင်ဘဲနဲ့​ ငါမ​ေအာင်ြမင်တာ​ သူ​ေြကာင့်​ဆိုြပီး​ ပတ်ရမ်း​တဲ့​​ နည်း​ဟာ အလုပ်ြဖစ်မယ်​ မထင်ပါ။ ကွျန်​ေတာတို့​က ​ေစာင့်​ြကည့်​​ေနတဲ့​ ​ေနရာမှာဘဲရှိပါတယ်။ တခု​ေတာ့​ရှိတယ် ​ေဆး​မှင်ရည်​ စုတ်ထိုး​ ဆိုတာထက် ပိုဖျက်ရခက်တဲ့​ standard ဆိုတာြကီး​ကို ြပီး​ြပီး​​ေရာ​ မစမ်း​သပ်ဘဲ အြမန် လုပ်ချပစ်သင့်​​ သလား​​ ဆိုတာပါဘဲ။ ၄.၁​ ​ြဖစ်​တဲ့​​ myanmar1 မှာ သခင်္န်း​စာယူသင့်​တယ်။

http://www.myanmaritpro.com/profiles/blog/show?id=1445004%3ABlogPost%3A83518&page=2#comments

ကို​ရဲ​ြမတ်​သူ​ရဲ့​Standard​အ​ေပါ်​သ​ေဘာ​ထား​

ကွျန်​ေတာ်​ေဖာင်လုပ်သူြမန်မာစာထွင်သူမဟုတ်ပါ။ သို့​​ေသာ် ြမန်မ​​ာ ြဖစ်ြပီး​ ြမန်မာစာကို​ ချစ်ပါသည်။ ြမန်မာစာ​ ​ေသမည် အ​ေရး​မပါ​ အ​ေရး​မြကီး​​ ဆိုလျင် စတန်း​ဒတ်ကိုလဲ​ ​ေမျာ်စရာ​ မလို​ေတာ့​ဟု​ ထင်ပါသည်။ ပတ်ဝန်း​ကျင်ကို​ ကွျန်​ေတာ်ြမင်တာက အ​ြခား​​သူ​​ေတွ​နဲ့​​​ ြခား​နား​​ေကာင်း​​ ြခား​နား​​ နိုင်ပါတယ်။ Globalization ​ေခတ်မှာ wave ​ေတွ​ တက်လာပါသည် အဆင်သင့်​​ ြဖစ်သည်​ ြဖစ်​ေစ မြဖစ်သည်​ ြဖစ်​ေစ ရိုက်ခတ်တတ်​ ပါတယ်။ ဂျပန် တရုပ် ယိုး​ဒယား​​ေတွမှာ သူဘာသာ အတွက် အများ​ြကီး​​ ြပင်ဆင်ြပီး​ ပါဝင်​ ခဲ့​ြက​ တာ​ေတွခဲ့​ရတယ်။ ြမန်မာ​ အင်အား​မှာ ြမန်မာ​ေတွ​ ကျန်ခဲ့​လို့​ရမှာလား​​ ဆိုတာ​ စဉ်း​စား​စရာပါ။ local content မဖွံ့​ြဖိုး​ဘဲ ဘယ်လို​ လုပ်မလဲ​ ဆိုတာလဲ တွက်ရပါတယ်။

ကွန်ပျူတာကို ြမန်မာ​ မီနူး​​ေတွနဲ့​​ သံုး​တာ​ ကွျန်​ေတာ်လဲ​ စိတ်​ မဝင်စား​ပါဘူး​။ သို ့​​ေသာ် ြမန်မာ​ေတွရဲ့​ ​ေရှး​​ေခတ်​ အဆက်ဆက်က အချက်အလက်​ေတွ က ကွျန်​ေတာ်​ အ​ေပျာက်​ မခံနိုုင်ပါဘူး​။ ကိုယ့်​​ အမျိုး​​ ဘာသာ​ သာဿနာကို ထိမ်း​တာ ကွျန်​ေတာ်​ တဦး​ထဲ​ အြမင်မှာ ​ေငွရှာတာ လခ​ေကာင်း​တာ ရာထူး​ြကီး​တာ​ ထက် ပိုမက်မိလို့​​ လုပ်​ေနတာပါ။ Standard က အ​ေရး​ြကီး​တာ လက်ခံပါတယ် 4.1 လဲ Standard ပါ​၊​ 5.1 ​ေြပာင်း​လို့​ အလကား​​ ြဖစ်သွား​ရင် 6.1 ​ေြပာင်း​ရင်​ေရာ 5.1 အလကား​​ ြဖစ်သွား​ဦး​မှာလား​​ ​ေမး​ဖို ့​ရှိပါတယ်။ ြမန်မာစာ​ ဒီလို​ မတည်ြငိမ်ရင် ြဖစ်မလား​။ တည်ြငိမ်မယ်​ ဆိုရင် လဲ တကယ်​ အ​ေကာင်း​ဆံုး​​ တခုနဲ့​ဘဲ​ တည်ြငိမ်​ ​ေစချင်လို့​ လို​ေနတာ​ေတွ​ ထည့်​​ေစဖို ့​ ြပုြပင်တာ​ေတွ စနစ်ကျဖို့​​ ြပန်​ ​ေဆွး​​ေနွး​​ေနတာ၊ ကွျန်​ေတာ်​ တို ့​မှာ သင်ပုန်း​ြကီး​ရှိတယ် စနစ်ရှိတယ် ကွန်ပျုတာ​ ​ေြပာင်း​ရင် အပျက်ခံမှာလား​​ ဆိုတာ​ေတွ​ ရှိတယ်။ ခံသင်ရင် ခံရမှာဘဲ​ ဆိုရင် ​ေဇာ်ဂျီကလဲ လိုက်သင့်​မှ​ လိုက်မှာဘဲ ၊ ​ေနာက်​ေဇာ်ဂျီ​ သံုး​​ေနသူ​ေတွက ကွျန်​ေတာ်​ သံုး​ခိုင်း​တာ​ လိုက်သံုး​ရ​ေအာင် ပါဝါ​ ကွျန်​ေတာ်မှာလဲ​ မရှိဘူး​၊ 5.1 သံုး​ြက​ေစ ပံု/------- ဆိုလို့​​ များ​ရမယ်​ ထင်​ေနလို့​လား​။ ြဖစ်သင့်​တာက တကယ်​ေကာင်း​​ေအာင် လုပ် တကယ် အား​ကိုး​ရရင် အလုပ်ြပတာ​ေတွ မဟုတ်ဘဲ​ တကယ်​ လုပ်ြပ​ နိုင်ရင် သံုး​သူသူ့​ဟာ​ သူ​ေရွး​မှာဘဲ။ ကွျန်​ေတာ်​ အ​ေနနဲ့​က​ေတာ့​ ြမန်မာ​ အချက်အလက်​ေတွ အ​ေပါ်မှာ​ ရှိ​ေစချင်တယ် ဘယ်လိုဘဲ​ ရှိရှိ ဘယ်လို​ ရှာရင်​ေတွ့​​ေတွ့​။ ၊ ဒါ​ေတွကို မညီလို့​​ မရှိ​ေစရ​ ဆိုရင်​ေတာ့​ ကာကွယ်ရမှာဘဲ။

migration မလုပ်ဘဲ ဘာသာ​ စကား​​ ​ေြပာင်း​တယ်​ ဆိုတာ​ မရှိဘူး​။

​ေလာ​ေလာဆယ် standard ြဖစ်မှာ ရှာ​ေပး​မယ်လို့​​ မစား​ရ​ ဝခမန်း​​ ​ေြပာြကတယ် ဘာစာလံုး​​ စာရင်း​မှ​ ဘယ်သူမှ​ ဝိုင်း​​ေရး​ြပီး​ မြပုစုထား​ဘူး​ ရှိ​ေနလဲ​ တချို့​အဖွဲ့​​ေတွ အများ​​ မသိ​ေအာင်​ အတွင်း​မှာ​ ထား​တယ်။ အဲဒီလိုနဲ့​ ဘယ်သူက search index ြဖစ်လာ​ေစမှာတုန်း​။ ခုဘာြဖစ်လဲ google က Ngram stat သံုး​ြပီး​ အင်တာနက်​ အသံုး​များ​​ စနစ်နဲ့​ စာလံုး​​ေတွ​ ချလိုက်​ေတာ့​ ၉၀%​ ​ေကျာ်တဲ့​​ ​ေဇာ်ဂျီဘဲ ရှာရ​ေနတယ်။ sorting ရမယ်​ ြမူဆွယ်တယ် လက်​ေတွ ့​ ဘာမှ​ မထူး​ဘူး​။ နည်း​ပညာ​ မကူရင် ဘယ်ဟာမှ အလိုလို​ မရသလို ကူရင် အား​လံုး​​ လုပ်ရတယ်။ Agree to disagree အရ လွတ်လပ်စွာ​ သ​ေဘာ​ ကွဲလွဲလို့​​ ရပါတယ်။ အြမင်ြခင်း​​ က​ေတာ့​ တူမှာမဟုတ်ပ့​ါဘူး​။ တခု​ေတာ့​​ စဉ်း​စား​ရမှာက ရိုက်ညီ​ေနာင်​ တီထွင်တဲ့​​ ​ေလယာဉ်က အခု​ေခတ် ခတ်စုတ်စုတ်​ ​ေလယာဉ်​ေလာက်​ ​ေကာင်း​မှာ​ မဟုတ်ဘူး​၊ သူ​ေခတ်နဲ့​​ သူြဖစ်လာတာ အား​လံုး​​ ဆရာြကီး​​ လုပ်ြပီး​ အဆံုး​အြဖတ်​ေပး​သူ​ ​ေနရာမှာ​ မ​ေနဘဲ လို​ေတနာ​ေတွ ရှာဖို ့​ ပို​ေကာင်း​​ေအာင်​ လုပ်ဖို ့​ အ​ေြဖရှာဖို ့​ကို စစဉ်း​စား​ရင် ​ေတာ့​ ရိုက်ညီ​ေနာင်တဲ့​​ ​ေကာင်း​တာ​ ြဖစ်လာမှာဘဲ အြဖစ်​ မရှိတာ​ေတွကို ​ေတွ့​ရာ​ လူ​ အြပစ်ပံုချြပီး​ ဆင်​ေြခ​ေပး​​ လက်ြငိုး​​ ဝိုင်ထိုး​​ ​ေနလို​ေတာ့​ ဘာအ​ေြဖမှ​ မထွက်ဘူး​။ နည်း​ပညာက solution ကို ပန့်​ပိုး​သင့်​တာ ။ ကွျန်​ေတာ့်​ထက် ပိုသိ ပိုတတ်တဲ့​​ ပညာရှင်​ေတွ အများ​ြကီး​ဘဲ ဘာလို့​ ​ေကာင်း​တာ​ေတွက ထပ်မ​ေပါ်​ လာရတာတုန်း​ ကွျန်​ေတာ်​ ​ေတာ့​​​ အား​မရဘူး​။

​ေနာက်တခု​ ​ေြပာချင်တာက တချိန်က ယဉ်​ေကျး​မှု့​​ ​ေတာ်လှန်​ေရး​မှာ အြပင်​ေရာက်သွား​တဲ့​ တရုတ်​ေတွ တရုပ်​ အြဖစ်နဲ့​ ဆက်ရှိ​ ​ေနနိုင်လို ့​ အခု​ တရုပ်ြပည်ြကီး​​ ြပန်တာက်လာတာ လိှုင်း​​ရိုက်တာ ကို လည်စင်း​ခံရင် လူမျိုး​ပါ​ ​ေပျာက်သွား​​ လိမ့်​မယ်။ ြမန်ြပည်မှာ ကွျန်ပျူတာ​ ဘယ်နှစ်​ေယာက်​ သံုး​တာ ဆိုတာထက် ၂၀၀၁ က စြပီး​ နှစ်စဉ်​ တိုး​တဲ့​နှံုး​ ကမ္ဘာမှာ ြမန်မာ​ အြမန်ဆံုး​ ​ေနာက် ြပည်ပ​ ြမန်မာမှာ ယိုး​ဒယား​မှာ ြမန်မာ ၃-၄ သန်း​ရှိတယ် ၇၀% ဖုန်း​ရှိြပီး​ ၂၀% ကွန်ပျူတာ​ သံုး​တယ် စကင်္ာပူမှာ တရား​ဝင်​ လုပ်ကိုင်သူ ၄၀၀၀၀ ​ေကျာ်ရှိြပီး​ ​ေကျာင်း​သား​​ေရာ အြခား​​ေပါင်း​ရင် ၁​ သိန်း​​ ​ေကျာ်တယ် ၆၀%​ က သံုး​နိုင်တယ် မ​ေလး​မှာ ြမန်မာ​ ၆​ သိန်း​​ ​ေကျာ်ရှိတယ် ၂၀% ဘဲထား​ ဂျပန် မှာလဲ​ သံုး​နိုင်​ သူများ​တယ် ထိုင်ဝမ်မှာ ၁​ သိန်း​​ေကျာ်​ ရှိြပီး​ ၅၀% က အသာ​ေလး​သံုး​နိုင်တယ်။ ဥ​ေရာပ ဒူဘိုင်း​ ကိုရီး​ယား​ အ​ေမရိက ​ေအာ်ဇီမှာလဲ အများ​ြကီး​ဘဲ သိထား​ဖို ့​က အင်တာနက်သံုး​​ ြမန်မာ​ေတွမှာ အလုပ်အြပင် အြခား​ လိုအပ်ချက်​ေတွ​ ရှိတယ် ကိုယ့်​စာနဲ့​မှ​ ကိုယ်​ အဆင်​ေြပတာ​ေတွ​ အများ​ြကီး​ဘဲ။ ​ေနွး​​ေထွး​မှု​ေတွ စိတ်​ ခံစား​ချက်​ေတွ ဖလှယ်ရာမှာ ကိုယ်ြဖစ်တည်မှု​ ဂုဏ်ယူရာမှာ ဘာသာ​ စကား​​ မရှိလို့​မရဘူး​။

လမ်း​ထိပ်မှာ မုန့်​ဟင်း​ခါး​​ ဆိုင်ရှိတာ မုန်ဟင်း​ခါး​​ စား​သူ​ေတွ​ အတွက်လိုဘဲ ကွျန်​ေတာ်​ ြမန်မာစာ​ေတွ အ​ေပါ်မှာ​ ရှိ​ေစချင်တာ လိုအပ်​ ​ေနသူ​ အတွက် စိတ်မဝင်စား​ရင် ​ေတာ့​ လာ​ မသံုး​နဲ့​​ေပါ့​။ သို့​​ေသာ် အင်တာနက်သံုး​သူ​ တသန်း​​ မြပည့်​လို့​ မလုပ်ဘူး​​ ဆိုတာ​ေတာ့​​ မရှိဘူး​။ နှစ်​ေပါင်း​​ များ​စွာသမိုင်း​ရှိတဲ့​​ အချက်အလက်​ေတွ ​ေကျး​ဇူး​ြကီး​တဲ့​​ ဘာသာ​ေရး​​ အဆံုး​အမ​ေတွ မ​ေပျာက်ဖို ့​ ကိုယ့်​​ ယံုြကည်ချက်နဲ့​​ ကိုယ်လုပ်​ ​ေနတာပါ။ ကွျန်ပျူတာ​ တတ်ချင် အဂံလိပ်စာ​ သင်ပါဆိုတဲ့​မူ​ ကို​ေတာ့​​ လက်ခံပါတယ်။ ြမန်မစာ​ေတာ့​ ကွျန်​ေတာ်​ေသသည်​ အထိ​ေတာ့​ အ​ေပျာက်မခံနိုင်သလို ​ေပျာက်မယ်လဲ​ မထင်​ေသး​ပါဘူး​။ ဘာလို့​လဲဆို​ေတာ့​ ကွျန်​ေတာ်က အဂင်္လိပ်စာ​ ညံ့​တယ်။

http://www.myanmaritpro.com/profiles/blog/show?id=1445004%3ABlogPost%3A83518&page=2#comments